Fraud BlockerNekhernia: symptomen, behandeling en herstel
Aandoening & Klacht

Nekhernia: symptomen, behandeling en herstel

Een nekhernia is een uitstulping van een tussenwervelschijf in de nek die op een zenuw kan drukken. Bij de meeste mensen herstelt het zonder operatie.

Dr. Stephen Malone
Dr. Stephen MaloneBSc. Kinesioloog, D.C.8-jarig Canadees KwalificatietrajectBSc Kinesiologie — University of SaskatchewanDoctor of Chiropractic (DC) — CMCC TorontoCanadian Board Certified · DCF & SNRC Erkend
5 min lezen
Dr. Malone bespreekt nekklachten met een patiënt tijdens een chiropractisch consult
Deze pagina is ook beschikbaar in het Engels (English)

Kort samengevat: Een nekhernia is een uitstulping van een tussenwervelschijf in de nek die op een zenuwwortel kan drukken. Typische symptomen zijn nekpijn met uitstralende pijn, tintelingen of een doof gevoel in arm of hand. Bij de meeste mensen herstelt het zonder operatie, en chiropractie kan helpen bij pijn en beweeglijkheid als de ernstige oorzaken zijn uitgesloten.

Wat is een nekhernia?

Een nekhernia is een hernia hoog in de rug: in de halswervelkolom, die artsen de cervicale wervelkolom noemen. Uw nek bestaat uit wervels met tussenwervelschijven ertussen. Zo'n schijf heeft een stevige buitenrand en een zachte kern. Bij een hernia in de nek uitpuilt die kern door de rand en komt hij tegen een zenuwwortel aan te liggen. Zelfde mechanisme als spit, maar dan in de nek in plaats van in de onderrug.

In mijn praktijk zie ik vooral twee vormen. De ene groep heeft pijn die uitstraalt naar schouder, arm of hand. De andere groep houdt het bij zuivere lokale pijn en stijfheid, zonder uitstraling. Beide passen bij een nekhernia, maar ook bij minder ernstige oorzaken, zoals spanning in de nek en schouders. Onderzoek maakt het verschil zichtbaar. Meer over dr. Malone.

De nek is smaller gebouwd dan de onderrug. Het wervelkanaal, waar het ruggenmerg door loopt, heeft er dus minder ruimte. Een kleine hernia geeft daar sneller klachten. De richtlijn cervicaal radiculair syndroom schat het aantal nieuwe gevallen in Nederland op ongeveer 22.000 per jaar.

Nekhernia symptomen

De meest voorkomende symptomen zijn pijn in de nek die uitstraalt naar de schouder, arm of hand, met prikkelingen of verminderd gevoel. Zo herkent u dat patroon:

  • Uitstralende pijn: vanaf de nek via de schouder de arm in, soms tot in de vingers. Vaak verergert hij bij bepaalde bewegingen van de nek.
  • Tintelingen of een doof gevoel: meestal in een duidelijk patroon aan één kant, bijvoorbeeld in twee specifieke vingers.
  • Pijn en stijfheid in de nek: vooral bij omkijken in de auto of opkijken naar een plank.
  • Minder kracht: in ernstigere gevallen, bijvoorbeeld wanneer een hand voorwerpen laat vallen.
  • Hoofdpijn achterin het hoofd: komt voor, vooral bij een hernia hoog in de nek.

Twee dingen stellen mensen vaak gerust. Een hernia op een scan betekent niet automatisch pijn: beeldvorming vindt ze ook bij mensen zonder enige klacht. De radiologische literatuur laat hetzelfde zien: bij 63 mensen zonder nekklachten gaf een MRI bij 19 procent toch een afwijking. En niet elke armklacht is een hernia: soms zit de bron in de nekspieren of in de gewrichten van de nek zelf.

Nekhernia klachten per wervelniveau

Waar de klachten terechtkomen, hangt af van welk deel van de nek de schijf raakt. De halswervels heten C1 tot en met C7, van cervicaal, wat "bij de nek horend" betekent. De meeste zitten tussen de onderste halswervels.

NiveauWaar de klachten terechtkomen
C5-C6duimzijde van de hand en de buitenkant van de schouder
C6-C7middelvinger, soms met pijn rond het schouderblad
C7-T1pink en ringvinger, soms met een doof gevoel in de onderarm

Die koppeling is een aanwijzing, geen bewijs. Twee mensen met een hernia op hetzelfde niveau kunnen verschillende klachten hebben. Artsen noemen deze klachten in arm of hand ook uitvalsverschijnselen: klachten die horen bij één specifieke zenuwwortel. Zelfde klacht, andere bron, ander plan: het onderzoek bepaalt het beeld, niet de scan alleen.

Oorzaken van een nekhernia

Schijven slijten, net als knieën en heupen. De oorzaak is meestal een combinatie van:

  • Slijtage: de schijf verliest met de jaren vocht en stevigheid. Dit is de meest voorkomende oorzaak en begint al vóór de veertig.
  • Langdurige belasting in één houding: veel bureauwerk, lang voorover bij de telefoon, of zwaar tillen met steeds dezelfde draai.
  • Plotselinge aanleiding: een val, een botsing, of een keer tillen die net misgaat.
  • Erfelijke aanleg: in sommige families raken schijven eerder beschadigd.

Volgens Thuisarts spelen roken en zwaar lichamelijk werk waarschijnlijk ook mee.

Vaak is er geen duidelijke aanleiding. Mensen vertellen dat de pijn "zomaar" begon, bijvoorbeeld gewoon na een week veel achter de laptop. Dat hoort bij het natuurlijke verloop van slijtage en betekent niet dat er iets ernstigs gebeurd is.

Nekhernia test en diagnose

Vaststellen begint bij onderzoek van de zenuwen, niet bij een scan. Het intake-onderzoek is een volledig lichamelijk onderzoek: we bekijken reflexen, kracht en gevoel van arm en hand, en hoe uw nek beweegt. Zo werkt zo'n eerste bezoek. Er bestaan ook gerichte testen, zoals de bekende nekhernia test: we brengen de zenuw licht op spanning en zien of uw armklachten reageren. De richtlijn cervicaal radiculair syndroom noemt de test van Spurling en die zenuwspanningstesten samen de combinatie die de diagnose waarschijnlijker maakt.

Chiropractoren die in Canada zijn opgeleid, zoals dr. Malone, volgen vier jaar radiologie-onderwijs, van röntgenfoto's tot geavanceerde beeldvorming zoals MRI. Een nekhernia op zo'n opname herkennen en beoordelen hoort dus gewoon bij onze opleiding. De opleiding van dr. Malone aan het Canadian Memorial Chiropractic College omvatte klinisch onderzoek en diagnostische beeldvorming.

Wat beeldvorming doet:

  • Een MRI toont de schijf en de zenuwwortel het best. Een scan is geen test op zichzelf: ook mensen zonder klachten hebben hernia's op een MRI. Daarom leggen we de beelden altijd naast uw onderzoek.
  • Een röntgenfoto toont de wervels en slijtage, en helpt andere oorzaken uitsluiten.

Een MRI is niet altijd meteen nodig. Beeldvorming kan wel helpen bij verontrustende klachten, bij twijfel over de diagnose, of als een behandeling door een specialist wordt overwogen.

In onze praktijk staat geen röntgenapparaat. Vragen wij beeldvorming aan, dan met een geldige reden, en meestal om de beelden daarna met u te bespreken. Heeft u al beelden van een eerdere opname, dan bekijken wij die graag. Dat helpt ons een betere prognose te geven voor het vervolg. Vragen de signalen om een huisarts of specialist, dan verwijzen we u door. Dat hoort bij het eerlijke antwoord. De Nederlandse richtlijn voor een cervicaal radiculair syndroom is de leidraad voor deze zorgroute (bron: Richtlijnendatabase).

Wat kan er op een scan te zien zijn?

Een verslag kan de bevinding omschrijven als een uitpuiling, protrusie, extrusie of sekwestratie (een losgeraakt fragment). Die woorden beschrijven de vorm, geen vier graden die iedereen doorloopt. Ze voorspellen ook niet precies hoe u zich voelt. De ene persoon merkt weinig van een zichtbare verandering, de ander heeft pijn richting schouder of arm, prikkelingen of krachtsverlies. De vraag die telt: past de bevinding bij wat u voelt en bij het onderzoek? Verlies van schijfhoogte is een aparte bevinding, zo beschrijft de radiologische literatuur het.

Nekhernia behandeling: de route zonder operatie

Meestal behandelen artsen zonder operatie. Behandeling en herstel hangen daarbij samen: de behandelmethode ondersteunt wat uw lichaam zelf doet. De richtlijn noemt afwachten de gebruikelijke eerste keuze, met pijnmedicatie volgens de pijnladder. De route ziet er meestal zo uit:

  • De eerste weken: bewegen binnen de pijngrens, in plaats van stil liggen. Pijnstillers via de huisarts kunnen de beweging mogelijk maken.
  • Fysiotherapie: waardevol voor revalidatie en opbouw, vaak naast of na chiropractische zorg.
  • Chiropractische zorg: gericht op beweeglijkheid van de nek, minder spanning in de spieren eromheen en begeleiding bij het herstel.
  • Operatie: alleen voor een kleine groep, als er ernstige uitval blijft of maanden goede zorg niet helpen.

Fysiotherapie of chiropractie bij een nekhernia?

U kunt bij ons terecht als eerste adres voor een vermoede nekhernia, zonder verwijzing. Een dokter in de chiropractie volgt een ruimere opleiding dan de Nederlandse fysiotherapeut. In de opleiding waar dr. Malone studeerde, in Canada, hoort radiologie bij alle vier de jaargangen, van röntgenfoto's tot geavanceerde beeldvorming zoals MRI. Wij onderzoeken uw zenuwen en gewrichten, beoordelen eventuele beelden en stellen daarop het behandelplan op. Ons artikel over het verschil met de fysiotherapeut legt het uitgebreider uit.

Voor revalidatie en opbouw heeft die andere route een eigen waarde. Is dat de beste volgende stap, dan verwijzen wij u daarheen en blijven wij betrokken. Bij een geïrriteerde zenuwwortel kiezen we voor zachte technieken en mobilisaties, niet voor krachtige manipulatie. U hoort van ons wat wij zelf kunnen en wat beter elders kan.

Herstel van een nekhernia

Herstel duurt bij de meeste mensen weken tot maanden, en verloopt meestal zonder operatie. De Nederlandse richtlijn cervicaal radiculair syndroom noemt 3 tot 6 maanden, waarbinnen de klachten bij de meeste mensen spontaan afnemen. Hoe lang het bij u duurt, hangt af van de grootte van de hernia, uw werk en uw algehele conditie. Een precieze datum bestaat niet, en wie die wél belooft, belooft te veel.

In mijn praktijk zie ik dat de armklachten vaak eerder zakken dan de pijn zelf. Het prikkelende gevoel mindert, de kracht komt terug, en daarna blijft de nek nog even gevoelig. Dat is het normale patroon en geen reden om het plan aan te passen.

Nekhernia operatie: meestal niet nodig

De vraag die vrijwel iedereen stelt: moet er geopereerd worden? Nee, meestal niet. Zelfs binnen ziekenhuizen is behandeling zonder operatie de normale route geworden voor de meeste mensen. Een operatie komt pas aan de orde bij ernstige uitval die niet herstelt, of als maanden goede conservatieve zorg niet genoeg oplevert. De richtlijn zet die grens op twee maanden pijn die niet verbetert met conservatieve zorg. Blijft de armpijn ernstig ondanks goede zorg, dan kunnen beeldvorming en een gesprek met een specialist helpen om te bepalen of een operatie zinvol is.

Of een operatie nodig is, beslist een neurochirurg, nooit op basis van één scan. Wij begeleiden mensen vóór en na zo'n besluit, en vertellen u eerlijk waar onze rol stopt.

Beslisschema nekhernia: van klachten en onderzoek via behandeling zonder operatie naar MRI en specialistisch overleg of voortgezette zorg
Het schema laat zien hoe de volgende stap wordt gekozen. Het is geen manier om op basis van alleen een scan een diagnose te stellen of over een operatie te beslissen. (klik voor groter)

Wat mag je niet doen met een nekhernia?

  • Niet stil liggen tot het overgaat: te veel rust vertraagt juist het herstel. Bewegen binnen de pijngrens helpt de schijf en de zenuw.
  • Geen dingen boven het hoofd tillen: dat zet direct druk op de nek.
  • Uw nek niet zelf kraken: een stevige draai met de handen achter uw hoofd is geen behandeling. Bij een geïrriteerde zenuwwortel maakt u het erger.
  • Niet door de pijn heen sporten: sporten mag, tot aan de pijn die blijft hangen. Daarboven stopt u en bespreekt u het.
  • Geen behandeling accepteren zonder uitleg: "We behandelen iedereen op dezelfde manier" is nooit een goed antwoord. U hoort eerst wat er gebeurt en waarvoor u toestemming geeft.

Nekhernia oefeningen

Oefeningen helpen bij het herstel, maar de juiste, op het juiste moment. In de acute fase gaat het om rustige beweging binnen de comfortabele range. Daarna bouwt u op met oefeningen voor houding en kracht. Welke oefeningen bij u passen, hangt af van uw onderzoek. Daarom krijgt u die bij ons mee in het behandelplan, in plaats van een generieke lijst van internet.

Dr. Malone bespreekt de bevindingen van het nekonderzoek met een patiënt

Veelgestelde Vragen

Wat kost een nekherniabehandeling?

Uw eerste bezoek kost €39. Vervolgconsulten kosten €65 (los) of €55 per consult in een pakket; kindconsulten €35. De meeste zorgverzekeraars vergoeden chiropractische zorg (gedeeltelijk) vanuit de aanvullende verzekering.

Wat zijn de symptomen van een nekhernia?

Pijn die uitstraalt van de nek naar schouder, arm of hand, met prikkelingen of verminderd gevoel in een duidelijk patroon. Ook lokale pijn en stijfheid horen erbij, en in ernstigere gevallen minder kracht in de hand.

Kan een nekhernia uit zichzelf genezen?

Bij de meeste mensen, ja. Het lichaam ruimt de irritatie rond de zenuw op en de druk neemt af. Daarom is behandeling zonder operatie de standaardroute geworden. Hoe lang dat duurt verschilt per persoon, vaak weken tot maanden.

Hoe wordt een nekhernia vastgesteld?

Door onderzoek van kracht, reflexen en gevoel, met gerichte testen van de nek. Een MRI toont de uitstulping het best. Heeft u al beelden, dan bekijken wij die graag.

Kan een chiropractor iets doen aan een nekhernia?

Ja. Wij onderzoeken grondig, beoordelen beeldvorming wanneer die er is en behandelen met zachte technieken waar dat past. Het besluit over een operatie blijft bij de neurochirurg. Meer over veiligheid en opleiding: is chiropractie veilig. Hoe dat in de praktijk voelt, leest u in de reviews.

Is een operatie altijd nodig bij een nekhernia?

Nee. De meeste mensen herstellen zonder operatie. Een operatie komt pas in beeld bij ernstige, aanhoudende uitval of als langdurige conservatieve zorg niet helpt.

Hoe lang duurt het herstel van een nekhernia?

Vaak weken tot maanden. De armklachten zakken meestal eerder weg dan de lokale pijn. Uw werk en conditie bepalen mee hoe snel dat gaat.

Wat is het verschil tussen een nekhernia en spit?

Zelfde soort uitstulping, andere plek. Spit zit in de onderrug en geeft vaak pijn naar het been. Een nekhernia zit hoger, in de nek, en geeft vaker klachten in de arm.

Kan ik blijven sporten met een nekhernia?

Meestal wel, binnen de pijngrens. Vermijd zware druk op de nek en forceer niet door pijn die blijft hangen. Twijfelt u over een sport, bespreek die dan bij de behandeling.

Wordt chiropractie bij een nekhernia vergoed?

Chiropractie staat in het aanvullende pakket van de meeste verzekeraars. De intake kost €39, zie de tarieven. Op onze vergoeding-check ziet u in een minuut wat uw polis vergoedt.

Wanneer moet ik direct medische hulp zoeken?

Bij verlammingsverschijnselen, snel oplopend uitval, moeite met lopen of handbewegingen, koorts bij nekpijn, of klachten na een ernstig ongeluk. Bel dan direct uw huisarts via de spoedlijn, of buiten kantooruren de huisartsen-spoedpost. Bel bij een levensbedreigende situatie direct de hulpdiensten.

Wanneer bel je direct de huisarts?

Chiropractische zorg richt zich op de bewegingskant van deze klacht. Er zijn ook signalen die niet kunnen wachten, omdat ze wijzen op druk op het ruggenmerg of op iets anders dan een hernia. Bel direct uw huisarts via de spoedlijn, of buiten kantooruren de huisartsen-spoedpost, bij:

  • verlammingsverschijnselen, zoals plotseling krachtverlies in een arm
  • uitval van gevoel die snel toeneemt, of minder coördinatie in handen en benen
  • moeite met lopen of met precieze handbewegingen, zoals knopen dichtdoen
  • koorts die samengaat met nekpijn
  • klachten die beginnen na een ernstige val of een ongeluk

Is de praktijk gesloten, bel dan de huisartsen-spoedpost. Bel 112 bij een levensbedreigende situatie, niet als standaardroute voor elk signaal. Staat u al onder behandeling in het ziekenhuis, neem dan contact op met uw behandelend arts of de afdeling. Wacht niet op een afspraak bij de chiropractor.

Dan verwijzen we u zelf door. Onze frontdesk is dag en nacht bereikbaar, dus bij twijfel belt of app u gewoon.

Zoekt u straks weer, dan krijgt u weer zo'n helder antwoord — voeg Embody toe aan uw voorkeursbronnen.

Afspraak maken

Waar wilt u langskomen?

Is dit uw eerste bezoek aan
Embody ?

Wat is uw volledige naam?

Wat is uw mobiele nummer?

Wat is uw beste e-mailadres?

In welke taal wilt u dat we contact met u opnemen?

Ik ben al patiënt

Praktijk

Alphen a/d Rijn

Paradijslaan 30, Alphen aan den Rijn

Kies Alphen
Praktijk

Amersfoort

Bergstraat 20, Amersfoort

Kies Amersfoort
Praktijk

Rotterdam

Nieuwe Binnenweg 344, Rotterdam

Kies Rotterdam
Eerste afspraak €39Geen verwijzing nodigDirect ingepland
Eerste bezoek €39

Ik ben een nieuwe patiënt

  • Eerste keer bij Embody Chiropractie
  • Nieuwe klacht of >1 jaar niet geweest
  • Geen verwijzing van huisarts nodig
Eerste bezoek plannen
Bestaande patiënt

Ik ben al patiënt

  • Al ingeschreven bij onze praktijk
  • Vervolgafspraak of periodieke controle
  • Recent behandeld door ons team
Vervolgafspraak inplannen

Afspraak maken

We bellen je nu!

Je ontvangt nu een oproep van +31 172 263073 om je eerste afspraak in te plannen. Houd je telefoon bij de hand en neem de oproep aan.

Naar de locatiepagina

Afspraak maken

Dat is niet verstuurd

Onze excuses — uw aanvraag is niet bij ons aangekomen. U hoeft hem niet opnieuw te sturen: bel of app ons direct en wij plannen uw afspraak in.

Bel de praktijkApp de praktijk via WhatsAppNaar de locatiepagina